______________________________________________________________________________
|
Przyszłość globu zależy od ludzi, należy,więc edukować społeczeństwo od najmłodszych lat, by uwrażliwić ludzi na to, że jesteśmy częścią przyrody. Edukacja ekologiczna ponadto powinna pomóc dziecku w ukształtowaniu świadomego odnoszenia się do ekosystemu jako całości i wszelkich form życia. Od najwcześniejszych lat życia człowieka, trzeba kształtować jego sposób myślenia i zachowania. Cele obejmujące wiedzę o środowisku, jego ochronnie i zagrożeniach należy łączyć z kształtowaniem postaw nacechowanych wrażliwością i szacunkiem dla środowiska i całej ożywionej przyrody oraz racjonalnego korzystania z tych dóbr.Wiek przedszkolny charakteryzuje się dużym skokiem intelektualnym w rozwoju dziecka, jest więc najlepszym okresem do wprowadzania elementów edukacji ekologicznej , która powinna być kontynuowana w póżniejszej nauce. Załozenia wychowania przedszkolnego jest m.in.postępowanie aktywizujące procesy rozwojowe dziecka. Jednym z najskuteczniejszych czynników wychowawczych jest kontakt z przyrodą, która stanowi bogate żródło wrażeń, przeżyć, doznań, a także wywołuje chęć aktywnego działania. Bezpośrednie zetknięcie z otoczenniem przyrodniczym wywołuje u dziecka zdziwienie, nasuwa wiele pytań, stwarza szerokie możliwości doświadczeń wpływających na jego rozwój intelektualny. Kontakt z przyrodą budzi uczucia opiekuńcze i rodzi zamiłowanie do pielęgnowania roślin i zwierząt, dzięki którym można wprowadzić podstawowe elementy ochronny środowiska. Obserwacja krajobrazu, a zwłaszcza jego kolorystyka działa na wrażliwość dziecka i wzbogaca jego przeżycia. Kolejnnymi elementami dopełniającymi są walory zdrowotne tzn. przebywanie na wolnym powietrzu i możliwość intensywnego ruchu.
W zakresie edukacji ekologicznej wchodzą wszelkiego rodzaju działania mające na celu między innymi :
ü uświadomienie, że życie bez kontaktu z przyrodą jest niemożliwe ü wszystko, co jest potrzebne człowiekowi do życia, czerpie on ze środowiska ü wyposażenie w wiedzę dotyczącą budowy i czynności życiowych organizmów żywych oraz ich związków ze środowiskiem ü pogłębienie wiadomości na temat roślin i zwierząt żyjących na Ziemi ü uświadomienie, że każda istota żywa ma prawo do godnego życia i śmierci ü kształtowanie podstawowych zasad ochronny przyrody ü uświadomienie, że ochronę tego świata można rozpocząć od najbliższego środowiska ü kształtowanie umiejętności racjonalnego korzystania z odnawialnych i nieodnawialnych zasoów przyrody ü wprowadzanie czystych technoloii i racjonalnego wykorzystywania zasobów przyrody oraz utylizacji odpadów ü kształtowanie własnego „ ja” w harmonii ze środowiskiem ü rozwijanie aktywnych form wypoczynku na łonie natury ü kształtowanie poczucia odpowiedzialności za stan środowiska przyrodniczego
Celem edukacji przyrodniczej w przedszkolu jest zbliżenie dziecka do świata przyrody, ukształtowanie właściwych postaw do roślin i zwierząt, doprowadzenie do zrozumienie stanowiska i roli człowieka w przyrodzie.Poznanie przyrody dostarcza dziecku wielu możliwości przeżywania nowych doznań i wzbogacania wiedzy, sprzyja także rozwojowi umysłowemu i emocjonalnemu, wpływa na rozwój osobowości, kształtuje potrzeby, zainteresowania, takie cechy charakteru jak: wytrwałość, opiekuńczość .Wpływa na rozwój uczuć estetycznych, dziecko uczy się odczuwania i podziwiania piękna przyrody, a także uzewnętrzniania tych uczuć.
W przedszkolu nie ma podziału na przyrodę ożywioną i nieożywioną, bo byłby to sztuczny podział. Nauczyciel wskazuje zjawiska, przeprowadza eksperymenty jako integralną całość. Treści przyrody nieożywionej mają wprowadzić dzieci w świat nauk przyrodniczych. W przedszkolu dzieci obserwują, eksperymentują, odkrywają przyrodę w ciągu całego roku, uświadamiają sobie, że są częścią przyrody, a będąc jaj częścią czują się za nią odpowiedzialni.
Od czego zależy poznanie przyrody .
Zadaniem podstawowym nauczycieli jest dostarczenie dzieciom możliwości poznawania przyrody poprzez aktywny i bezpośredni kontakt z nią i jej zjawiskami. Nauczyciel powinien umożliwić dzieciom oglądanie, szukanie, zbieranie, porządkowanie, porównywanie, mierzenie, liczenie, obserwowanie, badanie i eksperymentowanie, bo dzięki tym działaniom mają szansę w pełni poznać otaczający je świat. Nauczyciel powinien stworzyć dzieciom odpowiednie warunki do obserwowania za pomocą kilku zmysłów, kształtować uwagę i wspomagać w dokonywaniu właściwch spostrzeżeń. Tam gdzie nie ma możliwości na bezpośredni kontakt należy wykorzystać filmy, przeźrocza, fotorafię, plansze, rysunki, literaturę.Zdaję sobie sprawę, że rozbudzenie zainteresowania dzieci światem przyrody zależy w dużym stopniu od nauczyciela, jego osobowości, wiedzy, sposobu organizowania pracy dydaktyczno- wychowawczej, a przede wszystkim jego postaw i osobistego stosunku do przyrody.
Niemniejszy wpływ na rozwój zainteresowań przyrodniczo- ekologicznych ma dom rodzinny.
Rodzina stanowi dla dziecka pierwsze i najważniejsze środowisko wychowawcze od najmłodszych lat w kontakcie z przyrodą , zaspokaja najważniejsze potrzeby dziecka, najsilniej „ rzeźbi” jego osobowość.Jeżeli rodzice są zaangażowani w działalność na rzecz najbliższego środowiska to mocno udziela się to dzieciom. Wspólne spędzanie czasu wolnego na spacerze i wycieczce są dobrą okazją do różnych rozmów na ciekawe tematy, poznanie problemów dziecka , jego przekonań ocen i postaw. Trudno jest przekonać dzieci o potrzebie szanowania drzew, zieleni na osiedlu, jeśli brakuje rzeczywistego zaangażowania się rodziców . Osobisty przykład wiąże się z wiedzą i postawą proekologiczną rodziców i nauczycieli. Bardzo istotna jest zatem współpraca nauczycieli i rodziców w rozbudzaniu zainteresowań przyrodniczo- ekologicznych dzieci już od przedszkola. W naszym przedszkolu treści z zakresu wychowania przyrodniczo- ekologicznego realizowane są przy współudziale rodziców poprzez : wycieczki, kąciki przyrody gdzie gromadzone są okazy przyrodnicze, ukwiecanie sal i pomieszczeń przedszkolnych oraz sali przyrodniczo- ekologicznej, przez udział w akcjach „ Święto Ziemi”, zbiórkę surowców wtórnych, sadzenie drzew i krzewów w ogrodzie przedszkolnym, zajęcia otwarte o treści przyrodniczo- ekologicznej, oraz wyjazdy na Zielone Przedszkole.
Obcowanie z przyrodą to rodzaj terapii, o czym dziś wiele się mówi i pisze walcząc o czystośc środowiska. Gdy umiłowanie przyrody wpoimy dzieciom w wieku przedszkolnym, towarzyszyć ono im będzie w latach szkolnych i dorosłych. W przyrodzie będą poszukiwać odpoczynku po pracy, odprężenia, spokoju. Dlatego od nas nauczycieli i rodziców zależy, jakie zaszczepimy u dzieci postawy do środowiska przyrodniczego, by jako ludzie mogli dokonywać jego rekultywacji, aby przyroda stała się „ wiernym przyjacielem” każdego z nas. Sukces edukacyjny dziecka – to trafnie dobrane metody pracy nauczyciela, który staje się strażnikiem reakcji dziecka na otaczający świat oraz bazą dydaktyczną będąca podstawą do działań przedszkola.
Opracowała : Maria Postawa Lucyna Pytlik
|
|
|
|
|
|
|